Wil de laatste het licht uit doen? Dat klinkt wat oneerbiedig maar zo is het niet bedoeld. Het genootschap Engelandvaarders kwam woensdag bijeen op de De Zwaluwenberg in Hilversum. Ook prinses Beatrix kwam even langs. Het zou de allerlaatste keer zijn deze reünie, maar dat was in 2014 bij de komst van de prinses ook al gezegd. Beatrix herinnerde eraan toe ze uitstapte. Maar dit keer leek het menens.
Engelandvaarders waren de mannen en vrouwen – denk aan de in Nederland wereldberoemde 'Soldaat van Oranje' – die tijdens de Tweede Wereldoorlog uit bezet gebied wisten te ontsnappen om zich in Engeland bij de geallieerde zaak aan te sluiten. Voor het avontuur, uit rotsvaste overtuiging, of om wat voor reden dan ook. Sinds 1969 kwam de jaarlijks slinkende groep Engelandvaarders bijeen, maar de laatste keren was dat steeds 'voor het laatst'.
Ga maar na. De jongsten zijn de 90 royaal gepasseerd, en van de naar schatting 40 overlevenden zijn er nog maar een paar in staat de reünies bij te wonen. In 2014 waren het er 11, woensdag 10. Met pijn en moeite voor enkelen, opmerkelijk fit bij anderen. Niettemin had het genootschap eindelijk de knoop doorgehakt. De paperassen zijn overgedragen aan het Museum Engelandvaarders in Noordwijk, en deze bijeenkomst was de laatste.
Dat het een verstandig besluit was, was ook wel te zien. Prinses Beatrix (80) zal niet vaak de jongste zijn in een gezelschap, maar dat was ze nu wel, al waren er ook een aantal weduwen, kinderen en kleinkinderen van Engelandvaarders aanwezig, alsmede vertegenwoordigers van het museum, Defensie en de Oorlogsgravenstichting.
Beatrix bevond zich op De Zwaluwenberg in een omgeving die nog steeds de geest oproept van haar vader prins Bernhard. De villa waar de bijeenkomst plaatsvond is een soort museum van de prins, in zijn functie als inspecteur-generaal van de krijgsmacht (IGK). Die functie heeft Bernhard vanaf het einde van de oorlog tot aan het Lockheed-schandaal in 1976 uitgeoefend. Talrijke foto's en memento's houden de herinnering daar aan levend.
Ook na zijn afzwaaien als mocht de prins zijn werkkamer op De Zwaluwenberg nog gebruiken. Het militair terrein lag voor Bernhard (en woensdag ook voor Beatrix) dicht in de buurt: Soestdijk en Drakensteyn zijn slechts enkele kilometers verwijderd.
© RB Hans Jacobs